Rkm Browning wz. 28

Historia

    W 1927 roku podjęto ostateczną decyzję o wyborze rkmu Browninga jako zasadniczego typu lekkiej broni maszynowej dla Wojska Polskiego i zakupie kilku tysięcy sztuk partii wstępnej oraz licencji na ich wytwarzanie w kraju. Wybrano ulepszoną przez Belgów wersję amerykańskiego karabinu Browninga z 1918 roku, a oznaczony wz. 24.

    Po zawiłych historiach z belgijską firmą FN, wskutek nie wywiązania się przez nią z warunków umowy, strona polska rozwiązała z nią umowę. Spowodowało to opóźnienie rozpoczęcia produkcji broni. Rkm otrzymał w Polsce oznaczenie wz. 28, a uruchomienie produkcji powierzono Państwowej Fabryce Karabinów w Warszawie. Pierwsze egzemplarze rkmu wykonana w całości w kraju w styczniu 1929 roku. Na początku 1930 roku rozpoczęła się produkcja seryjna. Przed wprowadzeniem go do produkcji broń przystosowano do wymogów WP. Zmieniono typ amunicji na 7,92 systemu Mausera, zmieniono długość lufy (611 mm), nóżki dwójnogu otrzymały płozy zamiast ostróg. Przerobiony został układ celowniczy – z przeziernikowego na szczerbinkowy.

    Cały czas starano się udoskonalić jego konstrukcję. Początkowo poprawiono działanie regulatora gazowego i tłoka, wprowadzono nowy wyrzutnik oraz zmieniono sprężynę zaczepu kurkowego. Wzmocniono połączenie lufy z komorą zamkową. W celu lepszego przystosowania rkmu do strzelania z pozycji leżąc zmieniono kształt kolby. Zaopatrzono również muszkę w pierścieniową osłonę.

Pewną części egzemplarzy przystosowano do strzelań p-lot przez dodanie wspornika muszki kołowej wz. 29. W kraju wyprodukowano łącznie 10110 sztuk tego świetnego rkmu.

Rkm Browning wz. 28

Przeznaczenie

    Browning wz. 28 był podstawową bronią wsparcia drużyny piechoty. Oceniano go niezwykle wysoko za jego walory użytkowe, zwłaszcza za niewielką masę, dobrą manewrowość ogniową i jakość wykonania. Był bronią prostą w obsłudze i mało wrażliwą na zacięcia i uszkodzenia. Niewymienna lufa stanowiła jednak spory mankament broni przeznaczonej na prowadzenie intensywnego ognia. Zalecano żeby w czasie przerw w prowadzeniu ognia suwadło pozostawiać w położeniu tylnym oraz lufę okrywać mokrymi szmatami. W celu szybkiego ładowania magazynków w warunkach polowych opracowano specjalny ładownik, który umożliwiał napełnianie magazynka z pięcionabojowych łódek kb Mausera.

Obsługa i jednostka ognia

    Obsługę (a nie jak to niektórzy mówią sekcję) rkmu Browning wz. 28 stanowi, w drużynie piechoty, 4 żołnierzy:

- karabinowego
- celowniczego
- pierwszego amunicyjnego
- drugiego amunicyjnego
Jednostka ognia wynosi 500 nabojów w 25 magazynkach. 5 z nich nosił w dwóch potrójnych ładownicach, na pasie, celowniczy (w szóstej ładownicy niezbędnik), pozostałe 20 magazynków, znajdujących się w 4 brezentowych torbach na ramię, nosi dwóch amunicyjnych. Amunicyjni ponadto uzupełniają zapas amunicji z biedki amunicyjnej plutonu. Torby te podczas przemarszów noszą również inni żołnierze drużyny.


Działanie rkmu


    Rkm wz. 28 jest bronią automatyczną, działającą na zasadzie wykorzystania energii gazów prochowych odprowadzanych z lufy. Gazy te działając na tłok, wprowadzają w ruch mechanizmy broni. Zamek jest ryglowany dźwignią kolankową połączoną poprzez dźwignię z kurkiem suwadła.

Rączką zamkową napina sie zamek. Napinacz odciąga suwadło do tyłu, aż zaskoczy ono na zaczep spustowy. Po odciągnięciu zamka należy ręcznie popchnąć rękojeść w położenie wyjściowe. Ściągnięcie spustu zwalnia suwadło z zaczepu i pod wpływem sprężyny umieszczonej w kolbie rusza ono do przodu. Podajnik zamka dosyła naboje do komory nabojowej. Podczas napinania zamka automatycznie otwierane jest okno wyrzutnicy. Strzelanie prowadzi się z zamka otwartego. Strzelania ćwiczebne odbywa się przy pomocy odrzutnika, który ma za zadanie miażdżenie drewnianego pocisku naboju ślepego w ten sposób zwiększał siłę odrzutu wobec słabszych ładunków prochowych amunicji ślepej.

Mechanizm spustowy umożliwia prowadzenie ognia pojedynczego lub ciągłego. Dźwignia bezpiecznika-przełącznika rodzaju ognia znajduje się po lewej stronie komory zamkowej. Broń zasilana jest z dwurzędowego magazynka pudełkowego o pojemności 20 naboi, podłączonego od dołu.

Budowa

    Rkm posiada masywną, użebrowaną, lufę, zwężającą sie ku wylotowi. Jest ona osadzona przy pomocy gwintu w komorze zamkowej. Na koncu lufy montuje się tłumik płomienia zwany potocznie lejkiem (z racji stożkowego kształtu), badź specjalny odrzutnik do strzelania amunicją ćwiczebną. Komora zamkowa mieści zamek z iglicą oraz suwadło połączone żerdzią z osłabiaczem odrzutu. Od dołu podłączone jest urządzenie spustowe. Rura gazowa umieszczona jest pod lufą, a na niej drewniana nakładka. Na rurze gazowej jest zamocowany dwójnóg oraz strzemię pasa nośnego. Kolba, posiadająca stalowy trzewik, wykonana z drzewa orzechowego mieści w środku  mechanizm osłabiacza odrzutu wraz ze sprężyną powrotną.
Przyrządy celownicze składają się z muszki (umieszczonej na końcu lufy) i ramkowego celownika ze szczerbinką (osadzonego na końcu komory zamkowej). Przy strzelaniu na odległość do 300 m używano celownika stałego.

  Rkm Browning wz. 28    


Dane techniczne


Kaliber 7,92 mm

Długość:

Długość broni 1110 mm

Długość lufy 611 mm

Masa:

Masa broni 9 kg

Masa lufy 2,45 kg

Masa magazynka bez nb 0,26 kg

Masa magazynka z 20 nb 0,72 kg

Celownik:

Najniższy 300 m

Najwyższy 1600 m

Prędkość początkowa pocisku 815 do 850 m/sek.

Szybkostrzelność:

Szybkostrzelność praktyczna 200 250 strz./min, przy strzelaniu seriami 3 - 5

pocisków 80 strz./min

Szybkostrzelność teoretyczna 600 strz./min

Ilość bruzd - 4

Skuteczność ognia:

Cele małe 800 m

Cele większe 1200 m

Przybornik do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28
Przybornik do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28 Regulator gazowy do rkm wz. 28
Regulator gazowy do rkm wz. 28 Przybornik do rkm wz. 28

Zdjęcia przybornika pochodzą z serwisu aukcyjnego Ebay.

Źródła: A. Konstankiewicz "Broń strzelecka..." Lublin 2003
Z. Gwóźdź, A. Zarzycki "Polskie konstrukcje broni strzeleckiej" SIGMA NOT 1993
"Podręcznik dowódcy plutonu" wydanie 1938
Użyto rysunku i zdjecia autorstwa pana Adama Jońcy

Pitt
Przemysław Michalski